24 Mart 2013

SABIR OTU / AGAVE

Bugün sizlere yurdumuz da daha çok sabır otu, sabırlık adı ile bilinen agave americana'dan  ( kısaca agave deniyor )  söz etmek istiyorum. Ne olduğunu bilmeden bahçeme  kaktüs sanarak  diktiğim bu bitkinin adını ben de  daha sonra öğrendim. Bir parkta çiçek açmış olduğunu görünce daha da merak edip araştırdım.
Gelin çoğumuzun ilk gördüğünde  kaktüs sandığı bu ilginç bitkiyi biraz daha yakından tanıyalım.
.
Bir çöl bitkisi olan agave, çiçek açtıktan sonra ölmekteymiş.  Benim 5-6 yıl önce  diktiğim agaveler henüz çiçek açmadılar. Zira bu bitki en erken  10-20 yılda  çiçek açmaktaymış. Bu nedenle bu bitkiye ;'sabır otu', 'yüzyıl bitkisi' de  deniyor.

Gövdesiz olan  agave, çiçeğini  metrelerce uzunlukta bir sap üzerinde açmaktadır. Bu sırada bütün enerjisini harcadığı  içinde bitki ölmekteymiş. Ancak  kökünden çıkan çok sayıdaki  yavruları sayesinde   neslini sürdürmeye devam etmektedir.

Agave, diğer çöl bitkileri gibi sukulent olup susuzluğa dayanıklıdır. Kaktüsgillere ( cactaceae ) çok benzemesine karşı nergisgiller ( amaryllidaceae ) familyasından sayılmaktadır.. .

Bir de farklı bir familyadan olduğu halde sabır otu ( agave )  ile karıştırılan sarısabır ( Aloe vera ) var. Çok yararlı olan aloe cinslerinin   bazı türleri ise   ayni zamanda süs bitkisi olarak yetiştirilmektedir.

Agave amerikana
Meksika çöllerinin doğal bitki örtüsünü oluşturan Agave, UNESCO tarafından dünya mirası sayılarak koruma altına alınıştır.
Meksika'nın ünlü içkisi olan 'Tekila', mavi agaveden elde edinmekteymiş. Bazı agave türleri ise; gıda, dokumacılık ve tatlandırıcı şurup yapımında kullanılmaktaymış.

Alacalı agave amerikana ( Agave americana 'marginata' )
Mavi ve alacalı agave amerikana 
Ağaç görünümündeki agave amerikana bitkisinin çiçeği
( Bu resmini blogumda kullanmama izin veren, Sayın Sonad Pelit Beye  çok teşekkür ederim.)

Agave, kolay ürüyen, bakım istemeyen bir bitkidir. Dibinden çıkan yavrulardan kolayca  çoğalmaktadır. Yalnız bu bitkinin dikildiği yerin  iyi seçilmesi gerekmektedir, zira dikenleri çok tehlikeli olabilmektedir.

Sabır otu'nun  bazı türleri yurdumuzun Akdeniz iklimi görülen kıyı kısımlarında süs bitkisi olarak yetiştirilmektedir. Sıcak ve güneşli yerleri seven bu bitki susuzluğa karşı olan toleransını soğuğa karşı gösterememekte,donda ölmektedir.

Agave Americana Konak meydanı / İzmir
Not: Bu yazı en son 27.06.2015 tarihinde güncellenmiştir.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder