12 Mart 2010

ÜZÜM ASMASI

Terasımdaki beyaz üzüm asması / razakı
( Vitis vinifera )
Bahçesine bağ, meyvesine üzüm denen bir cins ( vitis, vitaceae / asmagiller ) bitkinin ağacıdır  asma. Asma, kışın yaprağını döker ve sarılıcı bir bitkidir. Dünyada kültürü yapılan en eski meyvelerden biridir. Tarihi M.Ö: 5000 yıllarına dayanmaktadır. Onbeşbin çeşidi olduğu söylenen üzümün, anavatanı Anadolu ve Kafkaslardır. Kültür türleri, bütün dünyaya Anadolu'dan yayılmıştır. ( Kaynak; Vikipedi )
Üzümün yabanisine ( vitis ssylvesris ) deli asma denir. Kültür olarak olarak yetiştirilenlerin ( vitis vinifera ) çok fazla çeşidi vardır. Karadeniz bölgemiz daha çok kokulu üzüm ( vinis labrusca ) yetiştirilir.

Üzüm, dünya'da en çok yetiştirilen ve tüketilen meyvelerden biridir, sanayide de kullanılmaktadır. Türkiye, üzüm üretiminde dünyanın sayılı ülkelerinden biridir, başta Ege olmak üzere  bütün bölgelerimizde yetiştirilmektedir.
Ülkemizde 1256 üzüm çeşidi tespit edilmiştir. Çekirdeksiz üzüm ( sultaniye),  dünyada en çok ülkemizde ( Ege bölgesi )  yetiştirilmektedir, kurutularak ihraç edilmektedir.
Üzüm, yaş ve kuru olarak yendiği gibi, suyundan pekmez, şarap, sirke, alkol, meyve suyu yapılır, yaprağından ise sarma yapılmaktadır. Üzüm, antioksidan etkisi olan bir meyvedir. Siyah üzüm bağışıklık sistemini güçlendirmektedir.

Üzüm erselik bir bitkidir.Yani erkek ve dişi üreme organı ayni çiçek üzerinde bulunur.

Ilıman iklim bitkisi olan üzüm, güneşli ve yarı gölge yerlerde yetişir. Humusça zengin, geçirimli topraklarda daha çok sever.
Üzüm asmasının  üretilmesi kolaydır, daha çok çubuk denilen çelikle üretilmektedir.
Üzüm, bir çok meyveye göre daha çok bakım istemektedir. Bu nedenle, 'Bağcının makası daima elinde olmalıdır' denir.

Anadolu'da eski çağlardan beri üzümün yetiştirilmesi, kültür hayatımıza da girmesine neden olmuştur. Üzümle ilgili bazı atasözlerimiz şöyledir.

-Bağa bak üzüm olsun, yemeye yüzün olsun.
-Üzüm üzüme baka baka kararır.
-Üzüm üzüm iki gözüm.
-Üzümü ye bağını sorma.
-Yol üstünde bağı olanın başı dertten kurtulmaz.

Üzüm üzüme baka baka kararır !
( Kokulu üzüm - Vitis labrusca )

Bahçemde yetiştirdiğim bazı üzüm çeşitleri

Sultaniye üzüm ( Vitis vinifera ), Çekirdeksiz-kurutmalık ve sofralık üzüm 
Sultaniye üzüm (kurutmalık ve sofralık )
Kıbrıs üzümü ( sofralık ) 
Razakı ( sofralık ) 
Razakı
Kokulu üzüm  'izabella' ( Vitis labrusca ), Sofralık ve pekmezlik 
Üzüm çiçeği ( Kültür çeşitlerinde, erkek ve dişi organ aynı çiçekte bulunur, erseliktir.)

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder