5 Kasım 2010

SİKLAMEN ÇİÇEĞİ ( Buhurumeryem )


Siklamen çiçeği / kültür  ( cyclamen  persicum ) 
Yirmi  kadar türü bulunan siklamen ( cyclamen ),  çuhaçiçeğigiller ( primulaceae ) familyasından yumrulu  bir bitki cinsidir.  Anavatanı Ortadoğu dur.  Avrupa'da İran menekşesi olarak bilinir.  Otsu, çok yıllık ve yumruludur.  Türkiye'de on kadar siklamen türü bulunmaktadır, bunlardan bazıları ise  endemiktir. Yani sadece ülkemizde yetişmektedir. Siklamen ayni zamanda   nesli tehlike altında bulunan çiçeklerimiz  arasında yer almaktadır.

Sevilen  bir süs bitkisi olan siklamen çiçeğinin çok fazla kültür çeşidi üretilmiştir.  Yetiştirilmesi bir çok çiçeğe göre daha çok emek ister.  Siklamen tavşankulağı şeklinde kırmızı, pembe, mor, beyaz renklerde çiçek açar, güzel kokuludur.  Yapraklarının şekli ve deseni  türlerine göre değişiklik gösterir.

Bir kış çiçeği olan siklamen sonbahar ile ilkbahar arasında çiçek açar, yazın yaprakları  kurur.  Soğuğu sever, oksijeni bol, doğrudan güneş almayan nemli  yerlerde yetişir. Daha çok asitik toprakları sever. Tohumdan veya yumrudan üretilir. Siklamen tohumları karıncalar tarafından yayılır.

Siklamen çiçeği ve tohum kapsülleri

Eski çağlarda bitkinin yumruları sebze olarak yenirmiş. Yaprakları ise  buhur ( tütsü ) olarak  kullanıldığı için, bir adı da  'buhurumeryem' dir.
Siklamen yumruları yaban domuzlar için önemli bir besin kaynağıdır. Bu nedenle bu bitkiye bazı yörelerde; 'domuz ağırşağı', 'domuz ekmeği' gibi adlar verilmiştir. Ayrıca; kandilkökü, pekmez çiçeği, devetabanı, tavşankulağı, mormilik ... gibi başka adlarla da bilinmektedir.

Siklamen ( cyclamen ) çiçekleri;

Bir adı da buhurumeryem olan siklamen çiçeği
Siklamen çiçeği ( Kültür )
Bir adı da tavşankulağı olan siklamen çiçeği
Siklamen yaprağı

Siklamen çiçeği ve meyveleri 
Domuzelması ( Cyclamen alpinum )
Yurdumuzda yetişen bir siklamen türüdür.

Siklamen çiçeği
Yaban siklamen çiçeği, Kandilkökü ( Cyclamen hederifolium )
Siklamen çiçeği ( kültür )
Bir adı da buhurumeryem olan siklamen çiçeği
Siklamen çiçeği, Kandilkökü ( cyclamen hederifolium )

5 yorum:

  1. Hayırlı cumalar, ben ilk okula giderken çok güzel saksı çiçeklerim vardı. Bir gün saksıya sıklamen yumrularından ektim ama hiç biri çıkmadı. Bizde saksıları çiçeklerin yanında ayırıp bahçede karanlık bir yere koyduk. Üzerinden bir kış geçti ve biz o saksıları neredeyse bahçenin o köşesinde unutmuştuk. Yeni ilk bahar gelmişti ve ben yeni çiçek ekmek için o boş saksıları almak için gittiğimde neredeyse şok oldum sıklamenler müthiş güzelleşmişlerdi. Hepsinin üzerine renk renk çiçekler vardı ve yaprakları çok sağlıklıydı. Hemen balkonumuzun en güzel yerine koydum. Bir komşumuz sıklamenleri gördü ve annemden fide istedi annemde yapraklarını menekşeye benzetmiş ve yapraktanda tutar diye her renginden birer yaprak koparıp komşumuza vermiş. Eve geldiğimde sıklamenlerin küsmüs olduğunu gördüm Tüm yaprak ve çiçekleri boynunu bükmüştü. Zaten birkaç gün sonrada tamamen kurudu.
    Çok uzun bir yazı oldu kusuruma bakmayın. Her sıklamen adını duyduğumda bu anımı hatırlarım.

    Saygılarımla.

    YanıtlaSil
  2. Çok güzel bir sürpriz yapmışlar size.
    Ben de her sene siklamen alırım. En fazla ertesi yıl da çiçek verirler. Üçüncü yıla dayanan soğanım olmadı.Bu yıl alacaklarımımın soğanlarınıyere geçireyim belki daha uzun yıllar yaşarlar.
    Siklamen soğanının etkisi de oldukça ilginçmiş. İnsanlar da benzer etkisi var mı merak ettim.

    YanıtlaSil
  3. Fuat Bey,Bu anınızı bizimle paylaştığınız için çok teşekkürler.Yazınızın uzun olması bilakis bizi memnun etti.Saygı ve sevgilerimle.

    Teşekkürler Sarkaç,Ben bu bitkiyi zehirli sanırdım yazımda da anlattığım gibi balık avlamada kullanırdık ve hayvanı sersem ederdi.Ancak araştırınca bu bitkinin eski çağlarda yumru ve yapraklarının yendiğini hatta ilaç yapımında kullanıldığını öğrendim.Ancak ben yinede bazı türlerinin zehirli olabileceğini düşünüyorum. Saygı ve sevgilerimle.

    YanıtlaSil
  4. Iyi gunler elinizde cyclamen persicum var mi dogal ortamda buldugunuz onlarla ilgili arastirma yapiyorumda bilgilendirirseniz sevinirim

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba,
      Uzman olmadığım için kesin bir şey söyleyemiyorum,türünden emin değilim. Cyclamen persicum olduğunu sanıyorum.Şu anda yaprak durumundalar.Selamlar.

      Sil