13 Ocak 2026

LİF KABAĞI ( Luffa )

Mısır salatalığı ya da  Vietnam lif kabağı
( Luffa aegyptiaca
Lif kabağı,  aslında  kabak ( Cucurbita pepo ) cinsinden değildir, kabakgiller ( Cucurbitaceae ) familyasının  lifkabağı  ( luffa ) cinsine mensup,  tek yıllık,  sarııcı,  tırmanıcı ve  otsu bir bitki cinsidir. Anavatanın Güney Asya olduğu söylenmekle beraber, Batı Afrika da  olabileceği belirtilmektedir.   Olgunlaşan meyvelerinden elde edilen lif mutfaklarda bulaşık süngeri ve banyolarda kullanılır. Bu nedenle adına lif kabağı veya sünger kabağı denir.  Meyveleri olganlaşmadan önce körpe iken toplanarak sebze olarak yenir.  Tropikal ve subtropikal ıklimlerde yetişen bu bitki için,  sıcak geçen gün  sayısının  150 günden az olmaması gerektiği belirtiliyor.   Daha az güneşli ve sıcak geçen yerlerde sebze olarak yetiştirilir.  Mineral ve vitamin bakımından zengindir.  Yetiştirilmesi kolaydır. fazla emek istemez.  Güneşli yereri ve humuslu, drenajı iyi, derin,  toprakları sever.  Toprağının kurumasına izin vermemek gerkir. 

Luffa cinsinin, dünya da  ikisi kültür olmak üzere  toplam yedi türü vardır. Tropikal, subtropikal ve ılıman  iklim görülen bölgelerde  yetiştirilir. 

Yurdumuzda, lif kabağanın iki türü yetiştirilmektedir. Her ikiside yenir ve lif elde etmek için kullanılabir. Çiçekleri parlak sarı renkli ve gösterişli olduğu için süs bitkisi olarak da yetiştirilmektedir. Erkek ve dişi çiçekler ayrıdır. Dişi çiçekler meyveleri ile ortaya çıkar, tozlaşma olmazsa dökülür. 

                               Mısır salatalığı / Vietnam lif kabağı ( Luffa aegyptiaca ) 

Güney ve Güneydoğu Asya'ya özgü tek yıllık bir bitkidir. Meyveleri salatalığa benzer, 30 cm kadar büyür. Yaprakları koyu yeşil renkli ve  üç lopludur. Çiçekleri parlak sarı renkli olup gösterişlidir, bu nedenle süs  bitkisi olarak da yetiştirilir. Meyveleri körpe iken yenir. 

                               Köşeli lif kabağı / Çin bamyası ( Luffa acutangula )

Meyveleri köşelidir, bamyayı andırır, bu nedenle Çin bamyası da denir. Güney  Asya'ya özgüdür.  Bazı ülkelerde sebze olarak yetiştirilir. Çiğ ve pişirilerek yenir. Körpe iken hasat edilmezse liflerinden banyo lifi ve bulaşık süngeri yapılarak kullanılır.

Galeri: 

Lif kabağı ( Luffa aegyptiaca ) 

Lif kabakları  ( Luffa aegyptiaca )
 
Lif kabağı - tohum ( Luffa aegyptiaca )
 
Lif kabağı - meyveler  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - meyve ve tohum  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - meyve  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - yapraklar  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - dişi çiçek  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - çiçeği  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - çiçek tomurcukları  ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - yaprağı ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı ( Luffa aegyptiaca )
Lif kabağı - meyve ( Luffa aegyptiaca )
            Lif kabağı - çiçeği  ( Luffa aegyptiaca ) 
Kaynaklar: Wikipedia. 

10 Ocak 2026

HERCAİ MENEKŞE ( Viola x wittrockiana )

Hercai menekşe çiçekleri 
( Viola x wittrockiana

Kışın ve ilkbaharda bahçeleri ve  parkları renk çümbüşüne döndüren hercai menekşeler melez bir türdür,  kokulu menekşe ( Viola odorata ) gibi doğada yetişmez.  Gerçek hercai menekşe ( Viola tricolor ) ile bazı  menekşe türlerinin melezlerdir ancak tohum verir ve bazı çeşitleri kokuludur. Eskiden hercai menekşenin varyetesi kabul edilirken  ( Viola  tricolor var. hortensis ) günümüzde ayrı bir tür kabul ediliyor olsa da adına herci menekşe denir. Bilimsel adı  'Viola x wittrockiana' dır. Çiçekleri değişik renklerde ( mavi, mor, kırmızı, pembe, sarı, bordo, beyaz ve iki renkli ), büyüklüklerde ve  desenlerde olup çok fazla  kültüvarları  vardır. Çiçek ve yaprakları yenebilir. 

Hercai menekşe - doğal  ( Viola tricolor )
Kültür olarak yetiştirilen hercai menekşeler  kısa ömürlüdür, iki yıllık bir bitki olmasına rağmen tek yıllık ve mevsim çiçeği olarak yetiştirilir.  Güneşli ve yarı gölge yerleri  ve humuslu, drenajı iyi nemli toprakları sever. Varyetelerine göre değişmekle beraber, genel olarak  soğuğa dayanıklıdırlar ve  kısa süreli donlara dayanır bu nedenle yurdumuzun hemen hemen her bölgesinde  yetiştirilebilir.  Kışın ve ilkbaharda çiçek açar, en güzel kış çiçeklerinden biridir, saksıda da yetişir.  
Serin iklimleri  sever, yazın sıcak yerlerde ölür. Fazla bakım istemez, daha bol çiçek açması için solan çiçeklerini ve fazla uzayan dalları budamak gerekir. 
Herca menekşe tohumla, kökten ayırarak ve ucçeliği ile üretilir. Pazarlarda naylon poşetler içinde satılan   fidelerden zevkinize göre seçerek de yetiştirebilirsiniz. 

Galeri: İyi seyirler sevgili çiçek severler. 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe ( Viola x wittrockiana ) 
Hercai menekşe - Hibrit ( Viola x wittrockiana ) 

Not: Hercai Menekşe İle Kardelen Çiçeğinin  Aşkı. Bu hikayeyi de okumak  isteyebilirsiniz.  
Kaynaklar: Wikipedia