10 Ocak 2016

ÇALI TUNBERGİA ( Kral mantosu )

İngilizce adı  kral mantosu ( king's mantle )  olan  çalı tunbergia 

 İngilizce adı  kralın mantosu ( king's mantle ) olan thunbergia erecta,  ayıpençesigiller ( acanthaceae ) familyasından  çalı formunda bir bitki türüdür. Bildiğim kadarıyla ülkemize özgü  bir adı yoktur, diğer thunbergia türlerinden ayırmak için adına çalı thunbergia denmektedir.   Ilıman iklimlerde bahçede, soğuk yerlerde ise iç mekanlarda saksı çiçeği olarak   yetiştirilebilmektedir.
Tunbergia ( thunbergia ) cinsinin  90 kadar türü  vardır ( vikipedi ).  Çalı ya da sarmaşık formunda olan bu bitkilerden bazıları süs bitkisi olarak yetiştirilmektedir.
Yurdumuzda çok sevilerek yetiştirilen bir sarmaşık olan karagözlü suzan  ( thunbergia alata ), bu bitki  ile  yakın akrabadır.
Bu bitkilerin  cins  adı 'Thunbergia',  İsveç'li doğa bilimci 'Carl peter Thunbergia'  adına ithafen verilmiştir.

Dikine büyüyen bir çalı olan çalı thunbergia erecta, tropikal bir bitkidir.  Afrika'nın ve Asya'nın tropikal alanlarında doğal olarak da yetişmektedir, küçük yeşil yapraklarını  çoğu zaman hiç  dökmez. İstenirse asma halinde  büyütülebilmektedir, budamaya  olumlu yanıt vermektedir.   Borazan şeklindeki mor ya da  beyaz çiçeklerinin,   boğaz kısımlarının   sarı renkli olması ile dikkat çeker. Yerini severse, daha çok yaz aylarda olmak üzere bütün yıl çiçek açmaktadır.

Çalı tunbergia, güneşli ya da yarı gölge yerleri ve humusça zengin geçirimli toprakları sever. Su isteği normaldir, yazın düzenli sulanması gerekir.  Dona karşı dayanıksızdır.  Tohumla  ve çelikten üretilir.

Thunbergia erecta bitkisinin genel görünümü.
Thunbergia erecta
Kral mantosu ( king's mantle )
Bir adı da "çalı saat asma" (bush clock vine ) olan tunbergia çiçeği


2 yorum:

  1. Ne güzel de hoş isimleri varmış bu şirin bitkinin. 'Kral Mantosu', 'çalı saat asma'. Anneannemin korunaklı bahçesinde sarmaşık şeklinde buna benzer bir bitki vardı..belki de o bitki 'kral mantosuydu' kim bilir ;) bilgilendirme için çok teşekkürler...İyi pazarlar dilerim.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. İngilterede mor renk kraliyeti temsil eder, yani üstündür.Bu nedenle kral mantosu demişler olsa gerek.Ancak bu çiçeğin saatle ne ilgisi var bende anlamadım. Teşekkür eder,iyi günler dilerim.

      Sil