Cittaslow Botanik Park: KASIMPATI ÇİÇEKLERİM ( Chrysanthemum )

17 Kasım 2011

KASIMPATI ÇİÇEKLERİM ( Chrysanthemum )

Kedim ve kasımpatı çiçekleri.

Sonbahar mevsiminin en güzel çiçeklerinden birisi de hiç şüphesiz, botanik adı chrysanthemum ( krizantem ) olan kasımpatı çiçeğidir. Bitkilerin büyük bir kısmının yapraklarını döküp kışa hazırlandığı bir sırada, kasımpatılar açtıkları rengarenk çiçeklerle balkonlarımızı, bahçelerimizi süsleyerek bizlere mutluluk ve biraz da hüzün verirler. Bazı ülkelerde ise, bu güzel çiçekler sadece cenaze törenlerinde kullanılır ve 'ölüm çiçeği' olarak kabul edilir. Japonya'da ise tam tersine uzun yaşama ve ölümsüzlük sembolü sayılır.

Kasımpatı / Krizantem ( chrysanthemum ) tek bir bitkinin adı değildir. Papatyagiller ( Asteraceae ) familyasından, çok yıllık, otsu bir bitki cinsinin ortak adıdır. Süs bitkisi olarak yetiştirilen çok fazla melezi ve binlerce kültür formu vardır. Çeşitliliği en çok artırılan çiçeklerin başında gelir.

Krizantem, Latince "altın çiçek" demektir. Anavatanı Çin ve Japonya'dır. En önemli melezi Chrysanthemum x morifolium ( C. grandiflorum ) dır.

Kasımpatı, adından da anlaşılacağı gibi genel olarak sonbaharda çiçek açar. Eskiden krizantem türleri arasında kabul edilen ve bu nedenle 'yaz kasımpatı' denilen Tanecetum parthenium ( Eski adı: Chrysanthemum parthenium ) ise, ilkbahar ve sonbahar olmak üzere yılda bir kaç kez çiçek açar ve eski cinsinden dolayı çoğu zaman kasımpatı türü sayılır.

Kasımpatıların değişik form ve renklerde ebruli, yalınkat ve katmerli çiçek açan çok fazla kültür çeşidi vardır. Bodur çeşitleri de vardır. Daha çok bahçe çiçeği olarak yetiştirilir ve kesme çiçek olarak kullanılır, saksı çiçeği olarak da yetiştirilir.

Kasımpatı çiçeği ışığa son derece duyarlıdır. Seralarda ışıklandırma süresi kısaltılıp uzatılarak her mevsim çiçek açması sağlanır.

Krizantem ayni zamanda şifalı bir bitkidir, bazı türleri böcek ilacı yapımında kullanılmaktadır. Havayı temizler.

Atatürk'ün de çok sevdiği bir çiçektir. cenazesi kasımpatları ile uğurlanmıştır.

Sebze olarak yenebilr, salatalara katılır ve çayı olur.

Direk güneşi sevmez, yarı güneşli, havadar yerleri ve gübreli, nemli toprakları sever. Soğuğa, türüne göre değişmekle birlikte dayanıklıdır. Tohumla, çelikle ve kökten ayrılma ile üretilir. Çiçek açtıktan sonra gövdesi toprak yüzeyinden kesilir. Fazla bakım istemez.

Krizantem ( crysanthemum ) çiçeğinin adı ile ilgili şöyle de bir hikaye anlatılır.

Fransa'da, Crisan ( krizan okunur ) adlı fakir bir köylü genci çok zengin bir adamın kızına aşıkmış. Kız da Crisan'ı seviyormuş. Bunu duyan babası, fakir olduğu için kızının Crizan ile görüşmesini yasaklamış. Bunun üzerine Crisan, bir yolunu bulmuş ve sevgilisine her gün üzerinde 'Crizan seni çok seviyor.' yazılı bir çiçek göndermeye başlamış. Hikayenin sonu nasıl bitmiştir bilinmez ama, o günden sonra Crisan'ın sevgilisine gönderdiği bu güzel çiçeğin adı, Crisan'ın adından dolayı 'krizantem' kalmış.

Kasımpatı çiçekleri ( Bahçemden ). İyi seyirler sevgili çiçek severler.