23 Kasım 2013

YUKKA'NIN CEZASI

Yukka çiçeği  ( Yucca gloriosa ) 
Blogumda daha çok, 'Cittaslow Botanik Park' adını verdiğim bahçemde yetiştirdiğim çiçek ve bitkileri tanıtmaya çalışıyorum. Onları yetiştirirken edindiğim  bilgi ve tecrübelerimi sizlerle paylaşıyorum. Belki size saçma gelecek ama, bu şekilde onları  ödüllendirdiğimi düşünüyorum. 

Bilimsel olarak ispat edilmemekle beraber, müziğin bitkilerin büyümesine olumlu  etki ettiği söylenmektedir. Yine,  meyve vermeyen bitkilerin kesme tehdidi karşısında meyve verdiği, halk arasında hep anlatıla gelmektedir.
S. Freud, 'İlgi görmeyen  her şey ölür.  Duygular, ilişkiler hatta  çiçekler  bile.' diyor. 
Yukka çiçeği ve meyvesi ( Tohum kapsülü )
3 - 4  yıldan beri bahçemdeki yukka'yı   tanıtmak için   çiçek açmasını bekliyorum.  Ancak onun çiçek açmaya hiç mi hiç  niyeti yok, habire büyüyor, tabanından yeni  filizler kaldırıyor. Gerçi bu hali ile de güzel ama, çiçek açmadığı için cezalandırmaya karar verdim.

Onun yerine  başka yerlerden  çektiğim fotoğraflarla yukka'yı sizlere  tanıtacağım.  Hani çoban dağa küsmüşte dağın haberi olmamış, benimki de o misal. Bakalım yukka  bu cezaya nasıl bir tepki verecek.
Çiçek açarsa  affetip fotoğraflarını burada sizlerle paylaşacağım.  

Gelelim şimdi de,  yukka çiçeği  ile ilgili edindiğim  bilgi ve izlenimlerime.
Yukka ( yucca ), kuşkonmazgiller ( Asparagaceae ) familyasına mensup bir cins bitkinin ortak adır.  Agave ile de akrabadır.  Anavatanı Orta ve Kuzey Amerika'dır, yaklaşık 50   kadar türü bulunmaktadır.  Çok yıllık olup yaz- kış yapraklıdır, ağaçsı bir yapısı olsa da aslında otsu bir bitkidir.  Kaktüsler gibi  sukkulenttir, yani gövdesinde su ve besin depo eder, bu nedenle kuraklığa dayanıklı bir bitkidir. Bazı türlerinln çiçeklerinden, meyvelerinden  besin olarak, yapraklarından elde edilen lifleri dokumacılıkta ve köksapları sabun, deterjan, şampuan yapımında kullanılmıştır. 

Yukka'nın yaprakları sert ve sivri uçludur, bu nedenle 'hançer çiçeği' de denir ve oldukça tehlikelidir. Eğer  yapraklarının ucu yumuşaksa yukka değildir. Yukkaya çok benzeyen bir  süs bitkisi olan  drasena ( dracaena ) türüdür.  Yurdumuzda daha  çok, halk arasında  avize çiçeği de denilen  'Yucca gloriosa'  türü park ve bahçelerde  yetiştirilmektedir.   
Yucca gloriosa,  mayıs - kasım ayları arasında  uzun bir sap üzerinde ( salkım )  yumurta şeklinde, genel olarak bej renkli çiçekler açar, bazı çeşitlerinin tac yaprakları   mor ve kırmızı renkli çizgili olur.  Bu şekliyle büyük bir  avizeyi andırdığı için, 'avize çiçeği' ya da 'avize ağacı'  denir. Yurdumuzda doğallaşmıştır. Çiçekleri daha çok  gece kokar ve tac yaprakları  yenebilir. 

Yukka, geçirimli, kuru ve verimsiz   toprakları sever.  Susuzluğa dayanıklı bir bitkidir, ancak suyu   sever, özellikle yazın yapraklarına ara sıra su serpilmesinden hoşlanır. 
Yukka için en önemli husus ise; bulunduğu yerin aydınlık ve  güneş alması gerekir, aksi halde çiçek açmaz ve iyi gelişemez.  İç mekanlarda kullanılacaksa, yerin  güneş alması ve aydınlık olmasına dikkat etmek  gerekmektedir. İç mekanlarda çok nadir açar. 
Yuka,  her ne kadar sıcak iklimlere özgü bir bitki olsa da soğuğa karşıda dayanıklıdır ( - 15 ).  Park ve bahçelerde çok güzel görünür, çok kullanılan  bir peyzaj bitkisidir.
Yukka, dal ve gövdesinden kesilen çelikle, ayırma ile ve tohumla  üretilmektedir. Ancak kesilen parça dikmeden önce; bir kaç gün serin bir yerde  bekletilerek  kabuk bağlatıldıktan sonra dikilmelidir.
Sonuç olarak; yukka ışığı, suyu  ve güneşi seven bir bitkidir.
Yuka ( avize çiçeği ) çiçekleri: 
Yukka çiçeği ( Yucca gloriosa )
Bir adı da avize çiçeği olan yukka çiçekleri
( Yucca gloriosa )
Yukka çiçeği ( yakın çekim )
Yukka çiçeği ( Yucca gloriosa )
                                         Yukka, nihayet çiçek açtı. İşte fotoğrafları ( 01. 9. 2022 ) 
2010 yılında diktiğim yukka,  çiçeği 12 yıl sonra çiçek açtı. 
Yukka / avize çiçeği ( Yucca gloriosa ) 
Yucca çiçeği ( Yakın çekim )  

Yararlandığım kaynaklar: Wikipedia 
( Bu yayın  son olarak 01. 09. 2022  tarihinde güncellenmiştir. )

7 yorum:

  1. Yazı ve resimlerinizin çok sayıda insana ulaşması, toplumda gittikçe artan sertliğe karşı bir etki yaratabilir.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Farklılıklarımızın yarattığı sinerjiyi iyi değerlendirmeliyiz.Her kes bu konuda elinden geleni yapmalıdır.Selamlar Ali Bey.

      Sil
  2. İki tane de bizim bahçede var. Hem de kocamanlar. Altın Sağnak denilen türden. Biz taşınalı bir buçuk yıl oluyor. Geçen yıl açmamışlardı ama iki ay kadar önce Bir de baktım ki tepeleri aynı sizin fotoğraflarda olduğu gibi beyaz çiçeklerle dolu. Nasıl sevindim anlatamam. Umarım sizinkiler de açar. Ne yazık ki çiçekler fazla kalmıyor.
    Verdiğiniz bilgiler için teşekkürler.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yazımda da belirttiğim gibi bu bitkiyi dikerken iyi güneş alan bir yere dikmek gerekirmiş, benimki biraz az güneş gören bir yerde olduğu için çiçek açmıyor sanırım.Neyse bunu öğrendim hiç olmazsa.Selamlar.

      Sil
  3. http://bricoyunu.blogspot.com/2013/11/sevgi.html
    Fotoğraf için teşekkürler.

    YanıtlaSil
  4. Çok teşekkürler Abdülkadir Bey. Blogunuz ile sürdürüyorsunuz öğretmenlik görevinizi, ben de öğrenciniz olmaktan çok mutluyum.

    Benim saksı çiçeği olarak aldığım bir yuka bitkisi vardı. Çok büyüdü, saksıya sığamaz oldu. Onu yazlığın bahçesine diktim. Yaklaşık 6 yıldır toprakta ama hiç çiçek açtığını görmedim. Parklarda çiçek açan yukalara göre yaprakları daha koyu yeşil olduğu için farklı bir cins olduğunu düşünüp çiçek açmamasını buna yormuştum. Şimdi düşünüyorum da benim yukam zeytin ve erik ağacının gölgesinde kalıyordu. Belki o nedenle açmamıştı. Malesef erik ağacımızı kaybettik ve yuka biraz güneş görür hale geldi. Belki bu yıl çiçek verir.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba Sarkaç Hanım,
      Ne derece yararlı oluyor bilmiyorum ama bildiklerimi paylaşmaktan mutlu oluyorum,umarım sizin gibi düşünen başka arkadaşlarda vardır.
      Yukanın yeni durumunda çiçek açacağını sanıyorum.Selamlar,sevgiler.

      Sil

Reklam amaçlı ve bitki isteği ile ilgili yorum yapılmamasınını rica ederim. Bitki ve çiçek satmadığımı bir kez daha belirtmek isterim.